Waardenwerk
 Nieuwsbrief

Schrijf u in voor onze digitale nieuwsbrief en blijf op de hoogte!




| Meer
Rehabilitatie congres
[ advertenties ]




NIEUWE PERSPECTIEVEN: Biocultureel pluralisme als toekomstperspectief, Van Happy Energy religie naar ‘Verbind de verschillen’

Ruimtevaarder Wubbo Ockels heeft zich lang ingezet als pleitbezorger van duurzame ontwikkeling. Vlak voor zijn overlijden in 2014 schreef hij een open brief (Ockels 2014). Daarin spreekt hij zich nog eenmaal uit voor een andere houding ten opzichte van de aarde. Ockels bepleit de ontwikkeling van een nieuwe religie die alle mensen verbindt. Hij noemt dit de ‘Happy Energy religie’.

In dit artikel wordt er een ander perspectief tegenover de Happy Energy religie gezet, eveneens uitgaande van het idee dat er een noodzaak is voor verbinding tussen verschillende groepen mensen. Die urgentie ligt besloten in datgene dat we allemaal delen: de verantwoordelijkheid voor onze planeet. Dat er behoefte is aan een levensbeschouwelijke dialoog voor duurzame ontwikkeling blijkt uit recente publicaties van diverse religieuze leiders. Zo deed Paus Franciscus met zijn encycliek Laudato Si’ een oproep tot ‘een nieuwe dialoog over de wijze waarop wij de toekomst van de planeet gestalte geven. Wij hebben behoefte aan een gesprek dat ons allen verenigt […].’ (Paus Franciscus 2015, 14). Interlevensbeschouwelijke dialogen worden reeds veelvuldig gevoerd, en het is van belang om de ‘duurzamen’ bij deze praktijk te betrekken. Daartoe introduceer ik het concept ‘biocultureel pluralisme’ dat in potentie Ockels’ drie doelgroepen (religieuzen, humanisten en duurzamen) kan aanspreken.

Biocultureel pluralisme is afgeleid van het begrip bioculturele diversiteit zoals geïntroduceerd door de Italiaanse antropologe en linguïst Luisa Maffi (Maffi 2010). Centraal in Maffi ’s definitie staat het idee dat leefomgevingen en ecosystemen in hoge mate invloed hebben gehad op de ontwikkeling van menselijk en niet-menselijk leven, en dus ook op culturen en talen. Vanuit deze benadering voldoen opvattingen over pluralisme die uitsluitend menselijke diversiteit als vertrekpunt nemen niet langer. Mijn werkdefinitie luidt als volgt: Biocultureel pluralisme beoogt een actieve en respectvolle dialoog tussen mensen vanuit en over de diversiteit van het leven in al haar facetten, in de wetenschap dat deze facetten niet los van elkaar bestaan en elkaar beïnvloeden. De vraag die in dit artikel centraal staat is: Wat maakt biocultureel pluralisme tot een passender uitgangspunt voor een verbindende levensbeschouwelijke dialoog over duurzame ontwikkeling dan de Happy Energy religie?

In dit artikel wordt het idee van de Happy Energy religie geproblematiseerd en het concept ‘biocultureel pluralisme’ geïntroduceerd, dat met behulp van het werk van Maffi, de Franse antropoloog Bruno Latour en de Amerikaanse religiewetenschapper Whitney Bauman zal worden omschreven. Latour’s politieke ecologie geeft inzicht in hoe menselijk en niet-menselijk leven samengebracht kunnen worden in een politieke gemeenschap (Latour 2004, 2010). 

Bart Mijland en Manuela Kalsky

Lees verder op p. 194 van nummer 66-67 van Waardenwerk. Nog geen abonnee? Klik hier.








Reacties op dit artikel:


- Nog geen reacties

Uw reactie, mening:
Vul het volgende veld niet in:
Naam:
Email:
Bericht:

Uw reactie is niet anoniem. Uw IP adres zal worden opgeslagen.